“Bir dil,
az sayıda insan tarafından konuşulduğu için değil,
bilenler o dili konuşmadığı için yok olur.”
Kafkas Dernekleri Federasyonu Abhazya Çalışma Grubu tarafından organize edilen “21 Şubat Dünya Anadili günü” etkinliği Adapazarı Kültür Merkezi (AKM)’nde gerçekleşti. AKM’de yapılan etkinliğe katılım oldukça yüksekti.
Açılış konuşmalarının ardından Prof. Dr. Sevda Alankuş “Kimlik – Anadil ilişkisi” konulu söyleşi gerçekleştirdi.
Alankuş yaptığı konuşmada, “Bir yerde anadil sorun varsa o sorunu bir gün hatırlar ve sonra unuturuz. Bunların adına değişik isimler konarak engelliler haftası, yaşlılar haftası da deriz. Ve o hafta geçer sonra unuturuz. Bugün de içinde bulunduğumuz Anadil haftası öyle bir şey. Anadil hareketi denildiği zaman yarında bir şey yapabilmekten bahsediyoruz. Bugün alıp üzülüp değil, hemen yarından sonra bir şeyler yapmak gereken durumdan söz ediyoruz. Anadil hareketi günü olarak ilan edilen bugün, 1999’da Pakistan’da bir dili, zorunlu hale getirmek için uğraşanlara karşı direnen öğrenciler öldürüldüğünde bu günün anısına koyulmuştur. Günlerin kaynağı batı ülkeleri oluyor. Dünyada 500 Milyon dil iz bırakmadan yok olmuştur. Dünyanın yaşına bakılarak bu sayıyı verebiliyoruz. 1950’li yıllardan buyana yok olan dillerin sayısı ise 230’dur. Dünya’da konuşulan 6 Bin dilin yarısının bu yüzyılının sonuna kadar yok olma tehdidinin olduğu söyleniyor. Bazı araştırmalara göre her yıl 10, diğer araştırmalara göre ise iki hafta da bir dil yok oluyor. Bu kadar çok dil olduğunu açıkçası bende bilmiyordum. Kendi merkezimizden bakıyoruz dünyaya. Dünyada ne kadar çok kabile, topluluk, cemaat var bu sayede görebiliyoruz. Türkiye’deki dillere bakılacak olursak 36 dilin varlığından bahsediliyor. Bu dillerin durumlarına baktığınız da farklı farklı kaynaklar da farklı şeylerle karşılaşıyoruz. Türkiye’de Abazacayı 10 bin kişi konuşuyor ama bu dili konuşan toplam 30 bin kişi var dünyada. Abhazcayı 35 bin kişi, 4 bin kişi Türkiye’de konuşuyor. Dünya’da ise Kafkasya’yla birlikte 125 bin kişi konuşuyor. Adıgece ise 130 bin kişiden Türkiye’de 70 bin kişi konuşuyor. Dünyada ise 300 bin Adıgece konuşuyor. Çeçenceyi Türkiye’de 8 bin kişi konuşuyor. 100 binden aşağı olan diller tehlikededir. Bu anadilimizi korumayı birey hakkı olarak bakılması gerekiyor. Herkes üzerine düşen görevi yapmalıdır” dedi.
Alankuş’un anadilin önemine dair yaptığı konuşmanın ardından ünlü sunucu Ali İhsan Varol sahneye çıkarak Adıge – Abazaca kelime oyununu sundu. Sorarken hem düşündüren Varol, hem de esprileriyle büyük beğeni kazandı.
Kelime oyunun ardından sahne alan Gupse Seda Özdemir hem çeşitli dillerde hem de Adıgece ve Abazaca söylediği şarkılarla beğeni toplandı.
Kaynak: Kafkas Dernekleri Federasyonu
